Istnieje wiele metod oceny ryzyka zawodowego jednak zgodnie z wytycznymi Państwowej Inspekcji Pracy „Ocenę ryzyka powinno się przeprowadzać w możliwie najprostszy sposób.
Ponieważ w wielu małych przedsiębiorstwach nie występują liczne zagrożenia i przeważnie można je łatwo zidentyfikować, więc wskazane jest, aby identyfikowanie zagrożeń i ocenianie związanych z nimi zagrożeń opierało się o zasady zdrowego rozsądku”.
Każdy pracownik musi zostać zapoznany z ryzykiem zawodowym, jakie występuje na stanowisku pracy.
Procedura oceny ryzyka
Ryzyko zawodowe określa możliwość występowania zdarzeń niepożądanych dla pracownika związanych z wykonywana pracą powodujących straty i negatywne skutki zdrowotne do utraty życia włącznie. Oferujemy Państwu przeprowadzenie Oceny ryzyka zawodowego na podstawie obowiązującej Polskiej normy PN-N-18002:2000
Przeprowadzając ocenę dokonujemy:
- Opisu analizowanego stanowisko pracy
- Zidentyfikujemy zagrożenia
- Szacujemy ryzyko związane z zagrożeniami
- Oceniamy dopuszczalność ryzyka zawodowego
- Opracowujemy plan działań wynikających z oceny ryzyka
- Oceniamy skuteczność zaplanowanych działań po ich realizacji
Wielkość ryzyka (R) związanego z zagrożeniami oszacowana zostanie jako iloczyn ciężkości szkodliwych następstw zagrożenia (C) i prawdopodobieństwa ich wystąpienia (P).
R = p * C
|
RYZYKO |
> 2 – małe ryzyko [M] |
|
CIĘŻKOŚĆ NASTĘPSTW |
1- mała |
|
PRAWDOPODOBIEŃSTWO |
I- wysoce prawdopodobne |
Ocena ryzyka zawodowego na stanowisku pracy została przeprowadzona w oparciu o wymagania polskiej normy PN-N-18002. Zgodnie z normą przebieg oceny ryzyka składa się z powiązanych ze sobą etapów:

rys1. Przebieg oceny ryzyka zawodowego na stanowisku pracy
Etap pierwszy
Pierwszy etap przeprowadzonej oceny ryzyka polegał na zebraniu informacji dotyczących:
- charakterystyki stanowiska pracy (lokalizacja, realizowane zadania),
- wykonywanych czynności oraz czasu ich wykonywania,
- źródeł zidentyfikowanych zagrożeń,
- możliwych skutków zagrożeń,
- stosowania środków ochronnych,
- występowania chorób zawodowych, wypadków, itp. na analizowanym stanowisku.
Etap drugi
Drugi etap w analizie ryzyka zawodowego na stanowiskach pracy w zakładzie obejmuje identyfikację zagrożeń:
- określenie czynników szkodliwych i niebezpiecznych występujących na stanowisku pracy i ustalenie w jaki sposób mogą one oddziaływać na pracownika,
- określenie wartości czynników szkodliwych i niebezpiecznych,
- ustalenie czasu lub częstotliwości ekspozycji pracownika na zagrożenie,
- określenie liczby osób narażonych.
Dla prawidłowego określenia zagrożeń związanych z występowaniem czynników szkodliwych ustalamy listę tych czynników i zbieramy niezbędne dane o ich właściwościach.
Etap trzeci
Etap trzeci w ocenie ryzyka polega na oszacowaniu ryzyka. Szacując ryzyko zawodowe związane z zidentyfikowanymi zagrożeniami ustalamy, jakie mogą być szkodliwe, następstwa zagrożeń i jaki jest prawdopodobieństwo, że one wystąpią. Etap ten obejmuje przyporządkowanie miar poszczególnym elementom ryzyka – prawdopodobieństwu urazu i ciężkości urazu lub pogorszenia się stanu zdrowia (skutków) wg tabeli.
|
|
CIĘŻKOŚĆ NASTĘPSTW [C] |
||
|
PRAWDOPODOBIENSTWO ZDARZENIA [p] |
mała 1 |
średnia 2 |
duża 3 |
Mało prawdopodobne I |
Małe |
Małe |
Średnie |
|
Prawdopodobne II |
Małe |
Średnie |
Duże |
|
Wysoce prawdopodobne III |
Średnie |
Duże |
Duże |
Ciężkość następstw
- Mała: „urazy i choroby, które nie powodują długotrwałych dolegliwości i absencji w pracy. Są to czasowe pogorszenia stanu zdrowia, takie jak niewielkie stłuczenia, zranienia, podrażnienia oczu, objawy niewielkiego zatrucia, bóle głowy, itp.”.
- Średnia: „urazy i choroby, które powodują niewielkie ale długotrwałe lub nawracające okresowo dolegliwości i są związane z krótkimi okresami absencji. Są to np. zranienia, oparzenia II-stopnia na niewielkiej powierzchni ciała, alergie skórne, nieskomplikowane złamania, zespoły przeciążeniowe układu mięśniowo-szkieletowego (np.zapalenie ścięgna)”.
- Duża: „urazy i choroby, które powodują ciężkie i stałe dolegliwości lub śmierć. Są to np. oparzenia III stopnia, oparzenia II stopnia dużej powierzchni ciała, amputacje, skomplikowane złamania z następową dysfunkcją, choroby nowotworowe, toksyczne uszkodzenia narządów wewnętrznych i układu nerwowego w wyniku narażenia na czynniki chemiczne, zespół wibracyjny, zawodowe uszkodzenia słuchu, astma, zaćma”.
Prawdopodobieństwo urazu
- Mało prawdopodobne: zalicza się te następstwa zagrożeń, które nie powinny nastąpić podczas całego okresu aktywności zawodowej pracownika.
- Prawdopodobne: mogą wystąpić nie więcej niż kilkakrotnie w ciągu okresu aktywności zawodowej pracownika.
- Wysoce prawdopodobne: mogą wystąpić wielokrotnie podczas aktywności zawodowej pracownika.
|
Wartość wielkości charakteryzującej narażenie [P] |
Oszacowanie ryzyka zawodowego |
|
Pi > Pmax |
DUŻE |
|
Pmax > Pi > 0,5 Pmax |
ŚREDNIE |
|
Pi < 0,5 Pmax |
MAŁE |
- Pmax – wielkość dopuszczalne wielkości charakteryzującej narażenie (NDS, NDN) np. światło i hałas
- Pi – Wartość zmierzona
Etap czwarty
Znając wartość ryzyka (duże, średnie, małe) stwierdzamy czy jest ono dopuszczalne czy niedopuszczalne i na podstawie tego określamy niezbędne działania dotyczące organizacji ocenianego stanowiska pracy.
Tabela nr 3 (źródło: PN-N-18002)
| OSZACOWANIE RYZYKA ZAWODOWEGO |
DOPUSZCZALNOŚĆ RYZYKA ZAWODOWEGO |
NIEZBĘDNE DZIAŁANIA |
|
Duże |
niedopuszczalne |
Jeżeli ryzyko zawodowe związane jest z pracą już wykonywaną, działania w celu jego zmniejszenia należy podjąć natychmiast. Planowana praca nie może być rozpoczęta do czasu zmniejszenia ryzyka zawodowego do poziomu dopuszczalnego. |
|
Średnie |
dopuszczalne |
Zaleca się zaplanowanie i podjęcie działań, których celem jest zmniejszenie ryzyka zawodowego. |
|
Małe |
Konieczne jest zapewnienie, że ryzyko zawodowe pozostaje co najwyżej na tym samym poziomie. |
Etap piąty
Ostatni etap w przeprowadzanej analizie ryzyka zawodowego obejmuje działania korygujące. W przypadku wyznaczenia ryzyka na poziomie niedopuszczalnym zaproponowane zostaną działania redukujące ryzyko do poziomu dopuszczalnego.
Działania takie dokonywane są poprzez:
- opracowanie szczegółowych procedur bezpiecznego wykonywania poszczególnych czynności pomimo zagrożenia,
- zapewnienie pracownikom specjalnej wiedzy, umiejętności oraz sprzętu pozwalającego na bezpieczne wykonanie czynności,
- upewnienie się o istniejącym zagrożeniu i jego wielkości w wyniku sprawdzenia stanu technicznego wyposażenia przed jego użyciem, dokładną ocenę warunków w miejscu wykonywania zadań, dokonanie pomiarów ochronnych,
- wyeliminowanie niepełnowartościowego materiału,
- zastosowanie zabezpieczeń, osłon stających się przegrodą pomiędzy źródłem zagrożenia a organizmem człowieka